Artykuły dla pacjenta

Leczenie dystrofii mięśniowej Duchenne'a

Leki na bazie RNA znajdują zastosowanie w leczeniu wielu chorób. Naukowcy europejscy liczą, że będą one również skuteczne w leczeniu dystrofii mięśniowej Duchenne'a.

Jest to postępująca choroba zwyrodnieniowa mięśni, która wynika z braku białka dystrofiny. Brak dystrofiny prowadzi do stanów zapalnych i zastępowania tkanki mięśniowej tkanką włóknistą.

Możliwa jest diagnoza prenatalna, lecz mimo to częstość występowania tej dystrofii wynosi 1 na 5000 urodzeń, ponieważ pojawiają się coraz to nowe mutacje w genie dystrofiny. Jest to jeden z największych poznanych genów, obejmujący 79 różnych obszarów kodujących białko, nazywanych egzonami. Mutacja w jednym z egzonów zaburza składanie transkryptu genu jako całości i wytwarzanie funkcjonalnego białka.

W przypadku dystrofii mięśniowej Beckera mutacje wywołujące dystrofię mięśniową Duchenne'a skutkują skróceniem dystrofiny, lecz nie traci ona swoich funkcji, dzięki czemu większość pacjentów nie traci zdolności chodzenia a ich długość życia nie jest skrócona. Jest tak ponieważ mimo braku pewnych egzonów pozostałe fragmenty białka mogą się połączyć w całość.

Na podstawie tej obserwacji naukowcy opracowali metodę, dzięki której komórkowa maszyneria pomija egzony, w których doszło do mutacji. Stosują w tym celu oligonukleotydy antysensowne jako łaty molekularne, aby uzyskiwać krótsze warianty dystrofiny.

Wcześniejsze prace członków finansowanego przez UE konsorcjum SKIP-NMD z powodzeniem wykazały skuteczność terapeutyczną pomijania egzonu 51 w badaniach klinicznych na chłopcach z dystrofią mięśniową Duchenne'a. Projekt SKIP-NMD ma za zadanie objąć tymi badaniami inne dzieci z tą chorobą i wywołać pomijanie egzonu 53.

Po określeniu optymalnej sekwencji antysensownego oligonukleotydu naukowcy przeprowadzili badania toksykologiczne i farmakologiczne, aby przygotować się do badania klinicznego. Wytworzono cząsteczki oligonukleotydów antysensownych zgodnie z dobrą praktyką produkcji i złożono protokoły badań klinicznych do autoryzacji. Podczas badania zostaną również zwalidowane nowe kryteria oceny wyników i określona użyteczność obrazowania mięśni metodą rezonansu magnetycznego i spektroskopii a także badania poziomu biomarkerów w osoczu, jako metod monitorowania skuteczności leczenia.

Wprawdzie terapia oligonukleotydami antysensownymi nie usunie źródła problemu i będzie ona musiała być prowadzona w regularnych odstępach przez całe życie pacjenta, jednak jest nadzieja, że będzie ona skutkowała ograniczeniem uszkodzeń mięśni i spowolnieniem postępów choroby. Oczekuje się, że badanie kliniczne SKIP-NMD dostarczy nowych danych o skuteczności tych innowacyjnych leków na bazie RNA i użyteczności nieinwazyjnych metod oceny progresji choroby.

data ostatniej modyfikacji: 2015-04-08 15:06:56