Artykuły dla pacjenta

Zapobieganie poważnym skutkom ubocznym i lepsza kontrola dziecięcego zapalenia stawów

Stosowanie nowej klasy leków przeciwzapalnych u dzieci budzi duże obawy. Aby odnieść się do ich zasadności, przeprowadzono badania nad długoterminowymi skutkami ubocznymi, które mogą towarzyszyć zastosowaniu takich leków.

Młodzieńcze reumatoidalne zapalenie stawów (JIA) to grupa chorób autoimmunologicznych, charakteryzujących się przewlekłym zapaleniem stawów. Pierwsze objawy choroby pojawiają się w dzieciństwie lub wczesnym wieku młodzieńczym. Opracowanie nowej klasy leków selektywnie hamujących stan zapalny i uszkodzenia tkanki otworzyło nowy rozdział w terapii chorób o podłożu zapalnym. Jednak najnowsze wyniki badań sugerują, że zastosowanie takich immunomodulatorów (zwanych inaczej lekami biologicznymi) może mieć związek z ciężkimi działaniami niepożądanymi.

Interdyscyplinarne konsorcjum przeprowadziło duże, międzynarodowe badania, mające zwiększyć bezpieczeństwo i skuteczność stosowania leków biologicznych w młodzieńczym reumatoidalnym zapaleniu stawów. W ramach finansowanego z budżetu UE projektu PHARMACHILD (Long-term pharmacovigilance for adverse effects in childhood arthritis focussing on immune modulatory drugs) oceniano działania niepożądane leków biologicznych na dużej kohorcie pacjentów z JIA. Zespół badawczy projektu wykorzystał ogrom danych pozyskanych od organizacji międzynarodowych oraz znalezionych w rejestrach krajowych, aby zidentyfikować czynniki ryzyka sprzyjające wystąpieniu działań niepożądanych w trakcie stosowania leków biologicznych.

Dzięki projektowi PHARMACHILD przeanalizowano i sfinalizowano dane dotyczące ponad 10 000 pacjentów z ponad 100 europejskich pediatrycznych centrów reumatologii uczestniczących w nim. Ponad połowa pacjentów podlegała ponadto obserwacji przez okres prawie pięciu lat. W badanej populacji nie zaobserwowano podwyższonego ryzyka rozwoju nowotworu względem populacji dzieci zdrowych. Jednak w porównaniu do dzieci zdrowych, u dzieci chorych na JIA odnotowano 6,3 razy wyższą zachorowalność na nieswoiste zapalenie jelit. Niemniej jednak, około 80% z pacjentów nie doświadczyło żadnych umiarkowanych i ciężkich działań niepożądanych w trakcie obserwacji trwającej 4,9 lat.

W banku biomateriałów zgromadzono i przeanalizowano ponad 1000 próbek krwi i płynu stawowego. Badacze odkryli, że stężenie specyficznego białka w osoczu koreluje z odpowiedzią organizmu na leki biologiczne i aktywność choroby. Wskutek projektu PHARMACHILD wprowadzono innowacyjny, dodatkowy wskaźnik pomiaru dla monitorowania terapii przeciwzapalnych u pacjentów z JIA. Ten nowy parametr umożliwia indywidualną adaptację terapii immunosupresyjnej w JIA. Tym samy możliwe jest uniknięcie nadmiernego leczenia i zredukowanie długoterminowych działań niepożądanych. Rezultaty uzyskane dzięki pracom prowadzonym w projekcie PHARMACHILD pozwolą na bezpieczniejsze stosowanie leków biologicznych u dzieci i młodych osób dorosłych.

data ostatniej modyfikacji: 2015-10-05 15:45:00